Pokrój, żebra i ciernie
Dorosłe rośliny osiągają w opisach terenowych około 2–5 m wysokości. Nad krótkim pniem rozwija się wiele wzniesionych lub lekko wygiętych gałęzi. Młode pędy są silnie niebieskawe, a starsze bardziej zielone. Na szerokich żebrach znajdują się oddalone areole. Kilka krótszych cierni promienistych otacza cierń środkowy, który u części roślin jest długi i bocznie spłaszczony. [Britton i Rose 1920] [Aguilar-García i wsp. 2018]
Zasięg i stan ochrony
Rodzimy zasięg obejmuje Meksyk. Stanowiska hiszpańskie POWO klasyfikuje jako wynik introdukcji. W zakładce ochrony baza udostępnia ocenę IUCN LC, czyli gatunek najmniejszej troski. Ocena ta odnosi się do gatunku w skali całego zasięgu. [2-WWW]
Kwiaty i kierunek ich ekspozycji
Kwiaty są niewielkie w stosunku do rozmiaru rośliny, z jasnym okwiatem i licznymi pręcikami. Badanie w Zapotitlán Salinas porównało kwiaty skierowane na północ i południe. Kwiaty południowe miały między innymi więcej pylników i ziaren pyłku. Ich pyłek wykazywał również wyższą żywotność w zastosowanym teście i lepsze kiełkowanie w laboratorium. Wyniki opisują zależność w badanej populacji, a większa dostępność zasobów przy silniejszym oświetleniu stanowi proponowane wyjaśnienie. [Aguilar-García i wsp. 2018]
Odwiedziny kwiatów i owoców
Na czterech stanowiskach w rezerwatach Barranca de Metztitlán i Tehuacán-Cuicatlán w próbie 120 kwiatów zarejestrowano 106 morfogatunków stawonogów. Były wśród nich potencjalne zapylacze, roślinożercy i drapieżniki. Morfogatunek oznacza grupę wyróżnioną na podstawie wyglądu, przed pełnym oznaczeniem taksonomicznym. Samo przebywanie na kwiecie dokumentuje odwiedziny, a ocena skuteczności zapylania wymaga dodatkowego pomiaru przenoszenia pyłku i reprodukcji. [Islas-Barrios i wsp. 2021]
Owoce tworzą kolejny sezonowy zasób. W dwóch miejscowościach doliny Mezquital dzienne obserwacje 60 roślin wykazały 93 morfogatunki stawonogów na owocach. Część zwierząt korzystała z miąższu, inne znajdowały tam schronienie albo ofiary. Skład zespołów różnił się między lokalizacjami i odległością od zabudowy. [Sanjuan-Trejo i wsp. 2021]
Aparaty szparkowe i zmienność chromosomów
Aparaty szparkowe są otworami skórki regulowanymi przez parę komórek szparkowych. W badaniu 20 populacji tego gatunku otaczały je komórki ułożone równolegle, określane jako układ paralelocytyczny. Zagęszczenie aparatów było większe w wierzchołkowej części gałęzi niż w jej części środkowej. Średnia długość pozostawała zbliżona. Porównanie uwzględniało więc zarówno pochodzenie rośliny, jak i etap rozwoju badanego fragmentu pędu. [Hernández i wsp. 2007]
Rośliny z trzech populacji w Hidalgo, Puebla i Querétaro miały 22 chromosomy. Różniły się jednak ich wielkością i rozmieszczeniem satelitów, czyli niewielkich odcinków oddzielonych wtórnym przewężeniem. W materiale z Querétaro satelity występowały na dwóch parach chromosomów, a w pozostałych populacjach na jednej. Są to udokumentowane różnice wewnątrzgatunkowe. [Cid i Palomino 1996]
Rozmnażanie pędowe w nasadzeniach
Doświadczenie w Guanajuato wykorzystało sadzonki pędowe długości 20–50 cm. Przed umieszczeniem w podłożu pozostawiono je przez 15–20 dni w cieniu i przewiewie, aby powierzchnia cięcia wyschła. Porównano bezpośrednie sadzenie w terenie z wcześniejszym ukorzenianiem w szkółkach. Materiał szkółkarski przechodził roczny etap przygotowania, po którym ukorzenione sadzonki przenoszono na stanowisko. Wyniki dotyczą nasadzeń w lokalnym klimacie i osobnych etapów przeżywania roślin. [Rivera Vázquez i wsp. 2022]
Czerwce, mrówki i naturalni wrogowie
W Zequetejé w stanie Hidalgo badano miękkiego czerwca Toumeyella martinezae, który odżywia się na pędach. Obecność owadów wiązała się ze słabszym przyrostem gałęzi i mniejszą liczbą pąków oraz kwiatów. Mrówki Liometopum apiculatum korzystały ze spadzi czerwców i chroniły je. Po ograniczeniu dostępu mrówek wzrastał udział czerwców zaatakowanych przez parazytoida Mexidalgus toumeyellus. Jest to przykład zależności między kilkoma poziomami pokarmowymi na jednej roślinie. [Callejas-Chavero i wsp. 2023]
W stanie San Luis Potosí potwierdzono także tarcznika Lepidosaphes beckii. Autorzy obserwowali skupiska na zacienionych częściach pędów i żółtawe plamy przy większej liczebności. Jest to lokalny zapis rośliny żywicielskiej, przydatny do porównywania oznaczonych szkodników. [Heinz-Castro i wsp. 2021]
Skład owoców
Owoce analizowane z Guanajuato i Querétaro zawierały barwniki betalainowe oraz związki fenolowe, wśród których zidentyfikowano kwas galusowy, kwas kawowy i wanilinę. Badanie objęło również błonnik, składniki mineralne i kwas askorbinowy. Aktywność przeciwutleniającą ekstraktów mierzono w reakcji chemicznej TEAC. Wynik charakteryzuje próbkę i metodę laboratoryjną. [Guzmán-Maldonado i wsp. 2010]
Powiązane artykuły
Materiały z archiwum autora
Gatunek występuje również w prywatnym archiwum materiałów Konrada Szychowskiego. [Hernández Martínez i Sánchez Martínez 2002] [Hernández-Oria i wsp. 2003] [Kaktusy i Inne 2004] [Kaktusy i Inne 2005a] [Modrakowski 2005]
Synonimy i nazwy w literaturze
Cereus aquicaulensis · Cereus garambello · Cereus geometrizans · Cereus geometrizans var. pugionifer · Cereus geometrizans var. quadrangularispinus · Cereus gladiator · Cereus gladiator var. geometrizans · Cereus pugionifer · Cereus pugionifer var. quadrangulispinus · Myrtillocactus geometrizans f. cristatus · Myrtillocactus geometrizans f. hintonii · Myrtillocactus geometrizans var. grandiareolatus · Myrtillocactus geometrizans var. pugionifera · Myrtillocactus grandiareolatus · Myrtillocactus hertrichii · Myrtillocactus pugionifer [2-WWW]