Coryphantha elephantidens

Budowa i rozpoznawanie

Dla podgatunku nominatywnego monografia opisuje pęd spłaszczony lub kulisty, z dużymi, zaokrąglonymi brodawkami oraz grubymi cierniami bocznymi lekko wygiętymi ku powierzchni. Młody wierzchołek i bruzdy obficie pokrywa biała wełna. Korzeń główny jest zgrubiały, a korzenie boczne włókniste. Kwiaty mają barwę od jasnopurpurowej do żółtej. Pojedyncza barwa kwiatu obejmuje tylko część zmienności udokumentowanej dla gatunku. [Dicht i Lüthy 2005, s. 66–67]

Siedlisko i zmienność

Opisy podgatunku nominatywnego obejmują rozległy obszar środkowego i południowego Meksyku. Monografia wiąże go z równinami i niskimi grzbietami o podłożu lawowym, pośród traw, niekiedy pod krzewami lub opuncjami. Badania rozrodu przedstawione poniżej wykonano w konkretnej populacji suchego lasu tropikalnego w Morelos. [Dicht i Lüthy 2005, s. 66–67; s. 103, sekcja 2.1] [Martínez-Peralta i Martínez-Zavala 2021, s. 66–67; s. 103, sekcja 2.1]

Płeć kwiatów i zawiązywanie owoców

W populacji koło Quilamula w Morelos występowały rośliny z kwiatami obupłciowymi oraz rośliny z kwiatami funkcjonalnie żeńskimi. W żeńskich kwiatach pręciki zachowywały się jako widoczne struktury, ale ich pylniki nie wytwarzały pyłku. W próbie 119 kwiatów obserwowanych w latach 2016–2018 kwiaty żeńskie stanowiły 37%. Ten odsetek dotyczy kwiatów w próbie. U 11 roślin z kilkoma otwartymi kwiatami jednocześnie wszystkie kwiaty danego osobnika miały tę samą płeć. Autorzy opisali populację jako gynodioeczną, czyli złożoną z osobników obupłciowych i żeńskich. [Martínez-Peralta i Martínez-Zavala 2021, s. 104–108, sekcje 2.3, 3.1, ryc. 4]

W kwiatach obupłciowych pyłek był dostępny pierwszego dnia, a znamię słupka stawało się receptywne następnego dnia. Tę kolejność określa się jako przedprątność. Kontrolowane samozapylenie 27 kwiatów nie dało owoców. Przy zapyleniu pyłkiem innych roślin owoce wytworzyło 63% z 27 kwiatów, a przy swobodnym zapylaniu 70% z 27. Badany materiał wykazywał samoniezgodność, a naturalne odwiedziny owadów zapewniały podobne zawiązywanie owoców jak ręczne zapylenie krzyżowe. [Martínez-Peralta i Martínez-Zavala 2021, s. 104–105, 108–109, sekcja 3.2]

Pszczoły odwiedzające obie płcie kwiatów

Nagrania z sierpnia 2018 r. objęły 52 kwiaty na 48 roślinach, po 26 kwiatów obu płci, oraz 944 minuty obserwacji. Średnia częstość wizyt wynosiła 3,58 ± 3,20 na minutę w kwiatach obupłciowych i 1,21 ± 1,03 w żeńskich. Podane rozproszenie jest odchyleniem standardowym. Najczęstsza grupa, pszczoły Augochlorini, zbierała głównie pyłek i stosunkowo rzadko dotykała znamienia. Ashmeadiella opuntiae często lądowała na znamieniu i odwiedzała obie płcie kwiatów. Apis mellifera zarejestrowano wyłącznie w kwiatach obupłciowych. Częstość wizyt i kontakt ze znamieniem opisują różne elementy udziału owada w zapylaniu. W tym badaniu oceniano zachowanie, bez pomiaru liczby nasion po pojedynczej wizycie. [Martínez-Peralta i wsp. 2024, s. 1113–1119, tab. 1–2, ryc. 2–4]

Rozmnażanie w kulturze in vitro

Bhau i współautorzy porównali całe młode pędy długości 2 cm, ich wierzchołki oraz odcinki poprzeczne i podłużne. Materiał hodowano na pożywce MS z 3% sacharozy i 0,8% agaru, przy pH 5,7, w 25 ± 2°C i szesnastogodzinnym oświetleniu. Na wariant przypadało 20 eksplantatów, a doświadczenia powtarzano co najmniej trzykrotnie. Po czterech tygodniach podłużne odcinki na pożywce z 1,5 mg/l BAP, cytokininy pobudzającej tworzenie pędów, dawały średnio 12,4 pędu na eksplantat. Przy tym samym stężeniu odcinki poprzeczne dawały 6,9 pędu, wierzchołki 5,2, a całe pędy 1,0. [Bhau i Wakhlu 2015, s. 216–217, tab. 1]

Zwiększenie BAP do 2 mg/l obniżało wynik dla odcinków podłużnych do 4,6 pędu. Wyrosłe pędy przenoszono następnie na MS bez regulatorów wzrostu, gdzie autorzy uzyskali ukorzenienie wszystkich pędów objętych tą oceną. Po pięciu tygodniach ukorzeniania rośliny przeniesiono do mieszaniny piasku i wermikulitu 1:1 i przez 14 dni utrzymywano w podwyższonej wilgotności. Przeżyło 238 z 250 przeniesionych roślin, czyli 95,2%. Wynik opisuje konkretną procedurę laboratoryjną i aklimatyzację. W pracy nie badano genetycznej zgodności regenerantów. [Bhau i Wakhlu 2015, s. 217–218, tab. 1–2, sekcje 3.3–3.4]

Podgatunek bumamma w badaniu anatomii

W porównaniu tkanek przewodzących z 2016 r. uczestniczyły dwie dorosłe rośliny opisane jako C. bumamma, obecnie C. elephantidens subsp. bumamma. Ich naczynia w brodawkach miały mniejsze średnice niż naczynia centralnego cylindra przewodzącego. Wynik dotyczy tego podgatunku i badanej pary roślin. Badania rozrodu w Morelos oraz protokół mikrorozmnażania posługują się nazwą gatunku bez tego doprecyzowania. [Terrazas i wsp. 2016, s. 2, 6 PDF, tab. 1–2; POWO, podgatunek bumamma, 11 października 2026] [2-WWW]

Powiązane artykuły