Nazwa i proponowane rodzicielstwo
Plants of the World Online przyjmuje Stenocactus × irregularis Gonz.-Zam., D.Aquino & Dan.Sánchez jako mieszańca naturalnego. Publikacja proponuje formułę S. coptonogonus × S. pentacanthus. W obecnym ujęciu POWO S. pentacanthus jest synonimem S. obvallatus. Znak × oznacza pochodzenie mieszańcowe, a opisane rośliny pochodzą ze stanowisk naturalnych. [2-WWW]
González-Zamora, Aquino i Sánchez porównali 132 dorosłe rośliny: 53 S. coptonogonus, 56 S. pentacanthus i 23 osobniki pośrednie. Materiał rodzicielski pochodził z trzech populacji na gatunek, a mieszaniec z populacji w San Diego de la Unión. Pierwsza oś analizy dyskryminacyjnej rozdzielała grupy przede wszystkim według liczby żeber. Pochodzenie od dwóch gatunków jest wnioskiem z morfometrii i współwystępowania. [González-Zamora i wsp. 2023, s. 90–97, tabele I–V]
Pokrój i żebra niepełne
Opis obejmuje rośliny pojedyncze, z powiększonym, rzepowatym korzeniem i znaczną częścią pędu poniżej gruntu. Pędy mają 5–11 cm wysokości i zwykle 7,5–10 cm średnicy. Pełnych żeber jest 15–28; dodatkowe krótkie żebra występują w górnej lub dolnej części pędu i mogą mieć areole albo kończyć się bez nich. W próbie 23 dorosłych roślin średnia liczba pełnych żeber wynosiła 19 ± 3,6, jako średnia ± odchylenie standardowe. [González-Zamora i wsp. 2023, s. 95, 97–99, tabela V, ryc. 4–5]
Kwiat, owoc i nasiona
Kwiaty mają 21–28 mm długości. Wewnętrzne listki okwiatu są białe z purpurowym pasem środkowym, a najgłębiej położone bywają krótsze od pozostałych. Owoce są suche, z papierzastymi łuskami i zachowanym okwiatem; otwierają się przez pęknięcie ściany lub w miejscu jej połączenia z okwiatem. Nasiona mają 0,9–1,1 mm długości. [González-Zamora i wsp. 2023, s. 97–99]
Wysiano 85 nasion z trzech roślin pośrednich; 78% wykiełkowało. Wynik potwierdza zdolność kiełkowania części uzyskanych nasion. Pełny przebieg kiełkowania, dalsze przeżywanie potomstwa oraz jego genetyczne pokrewieństwo nie były przedmiotem przedstawionej analizy. [González-Zamora i wsp. 2023, s. 97]
Stanowiska i sezonowe obserwacje
Populacja typowa rosła na wysokości 2285 m w San Diego de la Unión, na granicy Guanajuato i San Luis Potosí, w suchym zaroślu na powierzchniach płaskich lub łagodnie nachylonych. W wykazie dodatkowo przytoczono okaz z Santa María del Río w San Luis Potosí. Obserwowane kwitnienie przypadało na styczeń i luty, czasem do marca, a owocowanie na kwiecień i maj. [González-Zamora i wsp. 2023, s. 98–99]