Nazwa i rozmieszczenie
POWO przyjmuje Epithelantha micromeris jako gatunek o naturalnym zasięgu od południowo-wschodniej Arizony do południowo-zachodniego Teksasu oraz północno-wschodniego Meksyku. Basionimem jest Mammillaria micromeris, opublikowana w 1856 r. Obecna kombinacja pochodzi z 1922 r. Starsze szerokie ujęcia E. micromeris obejmowały również taksony obecnie rozpoznawane jako odrębne gatunki. [2-WWW]
Dojrzały pęd i kwitnienie
Północnoamerykański opis podgatunku nominatywnego podaje zwykle pojedynczy, szarawy i szorstki pęd o średnicy 2–3,8 cm. Areole mają 20–35, miejscami do 40 cierni, w 1–3 szeregach. Ciernie wierzchołkowe wydłużają się, a następnie ścierają lub łamią. Drobne kwiaty mierzą 6–8,5 mm długości. W naturalnych stanowiskach tego opisu kwitnienie przypada na luty–kwiecień. Flora podaje samopylność; siedliska obejmują żwirowe miejsca, skalne szczeliny, murawy pustynne i widne zadrzewienia, na 500–1800 m. [Parfitt i Zimmerman 2003, t. 4, s. 239–240, Epithelantha micromeris var. micromeris]
Zmiana wyglądu młodych pędów
W populacji przy Anthony Gap w Teksasie Gorelick obserwował zwykle pędy średnicy 15–25 mm. Mniejsze jasne rośliny miały gładką osłonę cierniową i wklęsły wierzchołek. Większe były szare i szorstkie, z wypukłym wierzchołkiem oraz pąkami. Zmiana przebiegała w pobliżu 15 mm średnicy, lecz odnosi się do tej opisanej populacji. Nawet małe pędy miały 31–37 cierni w jednej lub dwóch seriach, co odpowiadało oznaczeniu E. micromeris. [Gorelick 2026, s. 1–3]
Różne stadia były widoczne także na czterech pędach jednego rozgałęzionego okazu: mniejsze zachowywały wklęsły wierzchołek, większe wytwarzały pąki. Dwa zebrane osobniki, następnie uprawiane, przeszły w bardziej szarą i szorstką postać. To materiał wskazujący na zmianę ontogenetyczną, czyli związaną z dojrzewaniem pędu. [Gorelick 2026, s. 2–4, ryc. 5–9]
U części większych okazów autor opisał zwężone obwodowe strefy, nazywane pierścieniami zapadania się pędu. Sugerował ich związek z silnym odwodnieniem. Opisał także podziemne fragmenty pędu z cierniami i korzeń palowy z korzeniami bocznymi. Wciąganie rośliny przez kurczący się korzeń pozostaje interpretacją układu okazu; tempa skracania korzenia i siły przemieszczania pędu w tej pracy nie mierzono. [Gorelick 2026, s. 4–7]
Różnorodność siedlisk
W badaniu Aquino i współautorów E. micromeris występowała w czterech kategoriach gleb i trzech formach terenu. Obejmowały one węglanowe gleby pustynne i regosole, a wśród form krajobrazu tereny krasowe, równiny i dna dawnych jezior. Na tle blisko spokrewnionej E. cryptica dane klimatyczne stanowisk wskazywały środowiska chłodniejsze i suchsze. [Aquino i wsp. 2021, s. 4524–4527, ryc. 3–4]
Zastosowane cztery odcinki DNA plastydowego nie rozdzielały wyraźnie E. micromeris i E. cryptica. Rozpoznanie obu gatunków opierało się również na cechach morfologicznych i danych środowiskowych. Wynik opisuje rozdzielczość tych markerów, przy badanym zestawie taksonów. [Aquino i wsp. 2021, s. 4525–4527]
Pryzmatyczne kryształy w korze
W mikroskopii skaningowej badania z 2022 r. pokazano pryzmatyczne kryształy z kory pędu E. micromeris. Analizę prowadzono w szerszym porównaniu biomineralizacji Cacteae, obejmującym tkanki powierzchniowe, korę i rdzeń. Obserwacja wskazuje konkretną postać minerału i jego lokalizację w tym gatunku. [De la Rosa-Tilapa i wsp. 2022, s. 8, ryc. 6I, okaz TT898]
Nasiona bez wykrywalnej ligniny
Chen i współautorzy nie wykryli ligniny w badanych nasionach E. micromeris. Tioacidoliza dawała brak produktów charakterystycznych dla ligniny, a widmo NMR całych ścian nasion wykazywało sygnały polisacharydów bez typowego zestawu sygnałów tego polimeru. Podobny wynik uzyskano dla E. greggii. Chemiczna charakterystyka dotyczy tych badanych nasion; ich ściany zawierają również inne składniki. [Chen i wsp. 2013, s. 203–206, ryc. 4C]
Wąskie areole i krótki kwiat
Aquino i współautorzy porównali 25 dorosłych roślin Epithelantha micromeris z pięciu stanowisk. W ich kluczu areole miały szerokość 0,20–0,30 mm, a kwiaty długość 6–7 mm. Długość obejmowała cały kwiat od nasady perykarpelu, czyli części otaczającej zalążnię, do końca najdłuższego listka okwiatu. Pomiar ten ma inne znaczenie niż średnica rozchylonego kwiatu. Areole były wyraźnie wydłużone w stosunku do swojej szerokości. [Aquino i wsp. 2019, s. 605, 608, 612, 615; tabela 5]
U podobnej E. cryptica kwiaty mierzyły 11–12 mm, a owalne areole były szersze. Cztery markery plastydowe słabo rozdzielały te dwa gatunki, natomiast dołączenie cech morfologicznych umożliwiło rozpoznanie obu linii. Podobieństwo użytych sekwencji opisuje zakres tego zestawu markerów. Odrębność roślin wspiera również udokumentowane zróżnicowanie środowiska stanowisk. [Aquino i wsp. 2019, Aquino i wsp. 2019, s. 605–609, 612; Aquino i wsp. 2021, s. 4525–4527] [Aquino i wsp. 2021, Aquino i wsp. 2019, s. 605–609, 612; Aquino i wsp. 2021, s. 4525–4527]
Powiązane artykuły
Materiały z archiwum autora
Gatunek występuje również w prywatnym archiwum materiałów Konrada Szychowskiego. [Kaktologia 2009b, s. pliku 8] [Neciu b.d., s. pliku 1] [Kaktusy i Inne 2005a, s. pliku 7, 34]
Synonimy i nazwy w literaturze
Mammillaria micromeris · Cactus micromeris · Cephalomamillaria micromeris · Epithelantha petri · Cactus leucodasys · Cactus leucodictius · Mammillaria leucodasys · Mammillaria leucodictia [2-WWW]