Budowa i rozpoznawanie

Pęd jest początkowo kulisty, później maczugowaty lub cylindryczny; w monografii osiąga do 30 cm długości i 9 cm średnicy. Brodawki mają górną powierzchnię spłaszczoną i bruzdę z jednym lub kilkoma czerwonymi gruczołami. Główny cierń środkowy zwykle wystaje prosto, a czasem towarzyszą mu krótsze ciernie górne. Kwiaty opisywanego podgatunku nominatywnego są nieduże, białawożółte. Forma historycznie ujmowana jako subsp. stipitata ma zakończenie ciernia środkowego hakowate i niemal białe kwiaty. [Dicht i Lüthy 2005, s. 59–60]

Siedlisko i zmienność

Monografia wiąże podgatunek nominatywny z niższymi zboczami wapiennych wzgórz środkowego Meksyku, często pod krzewami. Dla grupy stipitata wskazuje także wzgórza wulkaniczne i osłonę agaw oraz hechtiów. Różnice między tymi grupami pozostają częścią zmienności gatunku. Młoda roślina jest znacznie smuklejsza i słabiej uzbrojona niż dorosły pęd. [Dicht i Lüthy 2005, s. 59–60]

Tkanki pędu

Badanie anatomii z 2023 r. objęło po trzy dorosłe rośliny z każdej grupy opisanej jako C. clavata, C. cornifera i C. radians. U C. clavata pod jednowarstwową epidermą leżała hipoderma, czyli tkanka podskórna, obejmująca do trzech warstw komórek o nierównomiernie pogrubionych ścianach. Zawierała kryształy zaokrąglone i pryzmatyczne. W korze pędu występowały jamy śluzowe, których autorzy nie stwierdzili w dwóch pozostałych badanych grupach. Aparaty szparkowe znajdowały się na poziomie epidermy. [Avila-Escobar i wsp. 2023, s. 234–235, 238–239]

W drewnie naczynia otaczały cewki szerokopasmowe, rozpoznawalne po pierścieniowatych lub spiralnych zgrubieniach ściany. Wiązki przewodzące występowały także w miękiszu kory. Porównanie z 2016 r. wykazało u trzech badanych dorosłych roślin C. clavata węższe elementy naczyń w wiązkach brodawek niż w centralnym cylindrze przewodzącym. Autorzy wiązali taki układ z możliwym ograniczeniem przepływu do brodawek. Badano budowę komórek, bez bezpośredniego pomiaru przepływu wody. [Avila-Escobar i wsp. 2023, 2023, s. 235–238; 2016, s. 2, 6–8 PDF, tab. 1–2] [Terrazas i wsp. 2016, 2023, s. 235–238; 2016, s. 2, 6–8 PDF, tab. 1–2]

Powiązane artykuły

Materiały z archiwum autora

Gatunek występuje również w prywatnym archiwum materiałów Konrada Szychowskiego. [Kaktusy i Inne 2005c, s. pliku 25]

Synonimy i nazwy w literaturze

Mammillaria clavata · Neolloydia clavata [2-WWW]