Nazwa i zakres danych
Plants of the World Online przyjmuje Armatocereus matucanensis Backeb. W jego synonimii znajdują się A. mataranus oraz A. mataranus subsp. ancashensis. Przyjęty zasięg gatunku obejmuje południowy Ekwador i Peru. Poniższe wyniki dotyczą materiału z Áncash oznaczonego w badaniach nazwą ancashensis. [2-WWW] [Rojas i wsp. 2026, rekord POWO 19747-2, 12 października 2026, s. 1–3, 10]
W pracy cytogenetycznej owoce zebrano w Cosma, w dystrykcie Cáceres del Perú. Nasiona posłużyły do otrzymania siewek, z których pobierano końce korzeni i młode zielone pędy. Autorzy zachowali nazwę podgatunku jako oznaczenie pochodzenia populacji. Ich porównania chromosomów obejmują tę populację i mogą służyć jako punkt odniesienia dla kolejnych badań w rodzaju. [Rojas i wsp. 2026, s. 3, 10]
Kiełkowanie na świetle i w ciemności
Jara-Peña i współautorzy porównali kiełkowanie czternastu peruwiańskich kaktusów. Nasiona oznaczone jako A. mataranus subsp. ancashensis pochodziły z Áncash. Przed właściwym doświadczeniem ich łupinę ścierano drobnym papierem ściernym. Każdy wariant obejmował pięć płytek po 25 nasion, na agarze o stężeniu 1%. Obserwacja trwała 30 dni przy temperaturze 18–25°C. [Jara-Peña i wsp. 2024, s. 4–6]
Przy fotoperiodzie 12 godzin światła i 12 godzin ciemności wykiełkowało 53,6% nasion. W stałej ciemności, pod podwójną warstwą folii aluminiowej, wykiełkowało 64,0%. Nasiono uznawano za wykiełkowane, gdy korzeń zarodkowy osiągał 2 mm. Wskaźnik względnego kiełkowania na świetle wyniósł 0,46. W tym doświadczeniu nasiona kiełkowały więc przy obu ekspozycjach i zostały sklasyfikowane jako obojętne na światło. [Jara-Peña i wsp. 2024, s. 6–8, tabela 2, ryc. 3]
Średni czas kiełkowania podany w tabeli wynosił 20,80 ± 0,45 dnia. To opis partii nasion po skaryfikacji, przy określonej temperaturze i podłożu. Właściwe porównanie światła i ciemności wykonano już po tym zabiegu. Jego wynik nie ustala, jak każda partia nieobrabianych nasion odpowie na siew. [Jara-Peña i wsp. 2024, s. 4–8, tabela 1–2]
Chromosomy i geny rybosomalne
Rojas i współautorzy w 2026 r. policzyli chromosomy w 23 metafazach z merystemów korzeni. W szesnastu stwierdzili 2n = 22, co odpowiada diploidowi przy podstawowej liczbie x = 11. Pięć preparatów miało po 21 chromosomów, a dwa po 20. Autorzy rozważają utratę lub nakładanie się chromosomów podczas przygotowania jako możliwe wyjaśnienie mniejszych liczb. [Rojas i wsp. 2026, s. 4–5, 8–9, ryc. 2]
Fluorescencyjna hybrydyzacja in situ, czyli znakowanie określonych sekwencji DNA na chromosomach, ujawniła dwa loci 5S rDNA na różnych parach chromosomów. Jeden leżał blisko centromeru na długim ramieniu, drugi wewnątrz krótkiego ramienia innej pary. Locus 45S rDNA występował na końcu krótkiego ramienia jeszcze innej pary. Obserwowano zatem cztery sygnały 5S i dwa sygnały 45S w diploidalnym zestawie. [Rojas i wsp. 2026, s. 5–6, ryc. 2–3]
Powielanie DNA w młodym pędzie
Cytometria przepływowa objęła tkankę młodych zielonych pędów pięciu roślin. Średnia zawartość DNA dla jądra 2C wyniosła 2,73 ± 0,07 pg. Wykryto także klasy 4C, 8C, 16C, 32C i 64C. Taki szereg wskazuje na endoreduplikację, czyli kolejne powielanie DNA bez kolejnych podziałów komórki. Jądra w tej samej tkance mogą dzięki temu zawierać różne ilości DNA. [Rojas i wsp. 2026, s. 4–6, ryc. 4, tabela 1]
Badanie ustaliło liczbę chromosomów i organizację DNA tej populacji. Autorzy wiążą możliwe znaczenie endoreduplikacji z gospodarką wodną sukulentów, lecz jej wpływu na magazynowanie wody i fotosyntezę tutaj nie zmierzyli. Rozstrzygnięcie wymaga porównania tkanek i ich fizjologii. Sam zestaw danych cytogenetycznych pozostawia także zakres taksonomiczny do oceny wraz z innymi populacjami i cechami. [Rojas i wsp. 2026, s. 10–11]
Powiązane artykuły
Materiały z archiwum autora
Gatunek występuje również w prywatnym archiwum materiałów Konrada Szychowskiego. [Kaktologia 2009b, s. pliku 6] [Neciu b.d., s. pliku 1]
Synonimy i nazwy w literaturze
Armatocereus arboreus · Armatocereus churinensis · Armatocereus ghiesbreghtii var. oligogonus · Armatocereus mataranus · Armatocereus mataranus subsp. ancashensis · Armatocereus mataranus var. ancashensis · Armatocereus oligogonus · Armatocereus riomajensis · Lemaireocereus matucanensis [2-WWW]