Człony, ciernie i barwa
Rośliny są niskie, w opisie regionalnym do około 15 cm wysokości, z korzeniami włóknistymi. Człony bywają kuliste lub jajowate. W porze wilgotnej są zielone, w suchej mogą przyjmować odcień czerwonofioletowy. Ciernie są często falujące, początkowo ciemnobrunatne z czerwonawą nasadą, z czasem szare. Ich zmienność obejmuje również osobniki z bardzo słabym uzbrojeniem. [Pauca-Tanco i Quipuscoa 2020]
Siedlisko i zasięg regionalny
W rewizji gatunek określono jako endemit Arequipy, rosnący wokół Uchumayo na 1920–2215 m, w obrębie Batolito de la Caldera. Zajmuje suche, otwarte, piaszczysto-kamieniste podłoża przy niewielkich opadach i skąpej pokrywie roślinnej. Wśród roślin towarzyszących wymieniono drobne gatunki jednoroczne. [Pauca-Tanco i Quipuscoa 2020]
Kwiaty, owoce i sezonowość
Żółte kwiaty rozwijają się na szczytach członów, otwierają za dnia i pomarańczowieją podczas więdnięcia. W obserwowanych populacjach kwitnienie przypadało po porze deszczowej, na maj–czerwiec, a owocowanie na lipiec–październik. Kwiaty odwiedzały błonkówki, chrząszcze i motyle. Owoc jest spłaszczony, ma suchą komorę i stosunkowo słabe ciernie. [Pauca-Tanco i Quipuscoa 2020]
Dlaczego nazwa ma długie autorstwo
Wcześniejsza próba przeniesienia Opuntia unguispina do Cumulopuntia nie spełniała wymogu pełnego wskazania miejsca publikacji bazonimu. Pauca-Tanco i Quipuscoa poprawili kombinację i wskazali neotyp. Dlatego przyjęte autorstwo brzmi (Backeb.) F.Ritter ex A.Pauca & Quip. Starsze opracowania włączały te rośliny także do C. sphaerica albo C. leucophaea. [Pauca-Tanco i Quipuscoa 2020] [2-WWW]
Synonimy i nazwy w literaturze
Opuntia sphaerica var. unguispina · Opuntia unguispina · Sphaeropuntia unguispina · Tephrocactus sphaericus var. unguispinus · Tephrocactus unguispinus [2-WWW]