Calymmanthium substerile

Pokrój i uzbrojenie

W opisie Rittera rośliny osiągały 3–8 m wysokości. Pędy o przekroju 4–8 cm miały 3–4 skrzydlaste żebra. Z białawych areoli wyrastało 3–8 cierni bocznych długości 0,5–1 cm oraz 1–6 cierni centralnych długości 1–5 cm. Rozgałęzienia tworzyły szeroką koronę lub krzaczasty pokrój. [Ritter 1962, s. 26–27]

Rozwój kwiatu

Wczesny pąk jest całkowicie schowany w tkance krótkopędu z drobnymi areolami i cierniami. Ten zewnętrzny element stanowi rozbudowaną osłonę kwiatu, związaną z perikarpelem. W końcowej fazie rozwoju właściwy pąk powiększa się wewnątrz niej i otwiera część szczytową. Odsłonięta rurka oraz listki okwiatu rozrastają się ponad rozdarte tkanki. [de Vos i wsp. 2025, sekcja Lymanbensonieae]

Ritter opisał kwiaty długości 9,5–11 cm i szerokości otwarcia 3–5 cm, obserwowane na czterech kwiatach trzech drzew. Rozwijały się nocą i pozostawały otwarte rano. Widział odwiedziny kolibra. Owoce z licznymi nasionami dochodziły do 14–15 cm długości. Były zielonkawe, z jasnym, soczystym miąższem. [Ritter 1962, s. 27–28]

Przekrój rozwojowy pozwala rozróżnić właściwy okwiat i otaczającą go tkankę pędową. Szczegółowy opis tej budowy znajduje się w artykule o kwiecie rozwijającym się wewnątrz krótkopędu. [de Vos i wsp. 2025]

Występowanie i historia nazwy

Gatunek występuje w północnym Peru, w strefie sezonowo suchej roślinności tropikalnej. Pierwszy opis dotyczył doliny Huancabamba i materiału zbieranego przez Rittera od 1954 roku. Nazwę rodzaju i gatunku opublikowano w 1962 roku. [2-WWW] [Ritter 1962]

Nazwy Calymmanthium fertile i C. substerile subsp. fertile POWO traktuje jako synonimy C. substerile. Starsze materiały opisane tymi nazwami odnoszą się zatem w przyjętej tutaj klasyfikacji do tego samego gatunku. [2-WWW]

Pozycja ewolucyjna

W badaniu z 2010 roku sekwencje chloroplastowe wskazały Lymanbensonia jako linię siostrzaną Calymmanthium. Ujęcie w plemieniu Lymanbensonieae łączy wynik molekularny z porównaniem budowy kwiatów i pędów. Zróżnicowanie pokroju w tej grupie obejmuje znaczną zmianę rozmiaru roślin i sposobu zajmowania podłoża. [Korotkova i wsp. 2010, s. 159–166]

W klasyfikacji opartej na setkach genów jądrowych z 2025 roku zachowano Calymmanthium jako odrębny rodzaj Lymanbensonieae. Dokładne relacje najwcześniej oddzielających się plemion Cactoideae zależały częściowo od sposobu analizy danych. Silnie odmienny kwiat pozostaje cechą tej konkretnej linii. [de Vos i wsp. 2025]