Cechy rozpoznawcze i zmienność
Brodawki mają trójkątny zarys i silnie urzeźbioną powierzchnię. W ich środkowej części przebiega bruzda z wełnistą strefą areolarną. Wygląd zmienia się między populacjami. Rośliny dawniej określane jako lloydii mogą być bardziej wypukłe i mieć grubsze, zaokrąglone brodawki. [Romulski 2006b]
POWO ujmuje A. lloydii i szereg nazw odmianowych w synonimii A. fissuratus. Dawne określenie hintonii prowadzi natomiast do A. bravoanus subsp. hintonii. Zachowanie nazwy na etykiecie może dokumentować historię rośliny, choć nie zawsze odpowiada obecnemu ujęciu taksonomicznemu. [2-WWW]
Zasięg i warunki siedliskowe
Zasięg obejmuje południowo-zachodni i południowy Teksas oraz część Meksyku. Płaski pokrój sprawia, że rośliny są słabo widoczne wśród kamieni. W badaniach nad korzeniami i temperaturą wykorzystywano materiał gatunku związany z kamienistym podłożem pustyni Chihuahua. [2-WWW] [Garrett i wsp. 2010]
Rośliny z różnych części zasięgu nie muszą mieć identycznych cech ani reagować jednakowo na każdy wariant uprawy. W polskiej relacji o gatunku opisano zmienność pędu i siedlisk, a szczególną uwagę zwrócono na ostrożne przesadzanie roślin o wrażliwych korzeniach. [Romulski 2006b]
Korzeń kurczliwy
Korzeń wciąga pęd dzięki zmianom budowy wewnętrznej. Komórki miękiszu promieniowego rozszerzają się, a elementy drewna mogą ulegać skracaniu wzdłuż osi korzenia. Obecność szerokich pasm zgrubień ścian cewek pozwala części układu przewodzącego odkształcać się bez zachowania sztywności typowej dla silnie zdrewniałego korzenia. [Garrett i wsp. 2010]
Kurczenie korzenia obserwowano w różnych porach roku i wariantach wilgotności. Ruch nie był wyłącznie skutkiem kurczenia się odwodnionego pędu. Mechanizm wykazano bezpośrednio u A. fissuratus, dlatego przenoszenie jego szczegółów na każdy gatunek rodzaju wymaga osobnego potwierdzenia. [Garrett i wsp. 2010]
Przegrzanie i rola kamieni
Podczas fali upałów w doświadczeniu prowadzonym w Los Angeles pędy przy powierzchni kamienistego podłoża nagrzewały się słabiej niż przy powierzchni piasku. Po dalszej obserwacji przeżyło pięć roślin z wariantu kamienistego, natomiast pięć z piaszczystego obumarło. To małe, ściśle określone doświadczenie pokazuje znaczenie otoczenia pędu. [Garrett i wsp. 2010]
W badaniach odporności cieplnej wynik zależał również od temperatur, do których roślina wcześniej się aklimatyzowała. Oceniano m.in. stan komórek po ogrzewaniu. Temperatura powodująca uszkodzenie części tkanek w takim teście nie jest bezpieczną temperaturą dla doniczki w szklarni. [Nobel i wsp. 1986] [Garrett i wsp. 2010]
Kwiaty, owady i samozapylenie
Kwiaty mają barwę różową do magentowej. W badaniach terenowych z dwóch sezonów październikowe kwitnienie miało krótki, wyraźny szczyt. Kwiaty otwierały się w dzień, zwykle na jeden lub dwa dni, a liczba kwiatów była związana z wielkością rośliny. [Martínez-Peralta i Mandujano 2011]
Wśród odwiedzających obserwowano pszczoły, osy i inne owady, lecz ich zachowanie było różne. Pszczoły stykały się ze znamieniem i pylnikami w sposób sprzyjający przenoszeniu pyłku. W próbie kwiatów odizolowanych od owadów nie uzyskano owoców przez samoczynne samozapylenie. [Martínez-Peralta i Mandujano 2011]
Chrząszcze z rodziny czarnuchowatych zjadały części kwiatów. Silne uszkodzenia organów rozrodczych mogą ograniczać powstawanie owoców. Samo nadgryzienie płatka nie opisuje jednak skali szkody, dlatego w badaniu rozróżniano częściowe i całkowite zniszczenie kwiatu. [Martínez-Peralta i Mandujano 2011]
Anatomia powierzchni i pędu
Mikroskopowo opisano grubą kutykulę i wyraźne wypukłości komórek skórki. W korze pędu występowały również skupienia końcowych cewek, związane z obwodową siecią przewodzącą. Ich obecność jest cechą anatomiczną, której szczególnej funkcji ekologicznej nadal nie rozstrzygnięto. [Loza-Cornejo i Terrazas 2003] [Mauseth 2018]
Uprawa i uzyskiwanie nasion
Przy przesadzaniu warto ograniczać uszkadzanie grubego korzenia i dopasować doniczkę do jego budowy. Polska relacja zaleca przepuszczalne podłoże i podlewanie zależne od przesychania. Wyniki doświadczenia termicznego przemawiają też za kontrolowaniem temperatury przy samym pędzie, nie tylko temperatury powietrza w szklarni. [Romulski 2006b] [Anonim 2006] [Garrett i wsp. 2010]
Neciu odnotował pierwsze kwitnienie swoich siewek w wieku pięciu lat. Dla nasion z kontrolowanego zapylania istotne są pochodzenie obu rodziców i zgodność terminów kwitnienia. Wyniki terenowe wskazują, że obecność kilku kwiatów na jednej roślinie nie gwarantuje dobrego owocowania przez własny pyłek. [Neciu 2006] [Martínez-Peralta i Mandujano 2011]
Pozycja pędu i otoczenie cieplne
Kurczenie korzenia mierzono przy pomocy znaczników umieszczonych u podstawy pędu. Oddzielne znaki z tuszu pozwalały oszacować skracanie samego pędu, które stanowiło mniej niż 10% jego obniżenia. W starszej części korzenia miękisz pomiędzy pasmami drewna rozszerzał się promieniowo, a odległość między pierścieniowymi zgrubieniami cewek malała. Ten zestaw pomiarów łączy ruch całej rośliny z odkształcaniem tkanek korzenia. [Garrett i wsp. 2010, s. 1952–1956, ryc. 1–2]
Podczas ośmiodniowego epizodu upałów porównano po pięć roślin rosnących przy powierzchni piasku i przy powierzchni podłoża osłoniętego kamieniami. Najwyższe temperatury wewnątrz pędów wyniosły odpowiednio 60,0 i 56,5°C. Po dwóch miesiącach dalszej obserwacji wszystkie rośliny z piasku obumarły, a wszystkie z kamieni przeżyły. Zależność od rodzaju otoczenia i sposób pomiaru wyjaśnia opracowanie korzenia kurczliwego i termiki. [Garrett i wsp. 2010, s. 1953–1957, ryc. 4–6]
Długość życia kwiatu zmienia się między sezonami
W Cuatrociénegas obserwowano 26 kwiatów w 2005 r. i 27 w 2006 r. W pierwszym sezonie przeważały kwiaty jednodniowe, a w drugim dwudniowe. Szczyt kwitnienia całej obserwowanej populacji obejmował odpowiednio około pięciu i trzech dni. Krótka dostępność pojedynczego kwiatu oraz skupienie kwitnienia wielu roślin tworzą razem warunki przenoszenia pyłku przez owady. [Martínez-Peralta i Mandujano 2011, s. 148–150]