Pyłek oddziałuje na rozwój owocu

Kwiat pitahaya przyjmuje pyłek, a powstający owoc rozwija się na roślinie matecznej. Po zapłodnieniu nasiona zawierają materiał genetyczny obu rodziców. Skórka i inne tkanki pochodzenia matczynego mogą równocześnie zmieniać tempo wzrostu pod wpływem źródła pyłku. Ten drugi rodzaj oddziaływania nazywa się metaksenią. Mizrahi i współautorzy zbadali go w szklarniowych krzyżowaniach kaktusów owocowych, opisując zarówno czas dojrzewania, jak i masę oraz skład owoców. [Mizrahi i wsp. 2004, s. 469–470]

Jeden klon i kilka źródeł pyłku

Główną rośliną mateczną był klon 89-028 opisany jako Hylocereus polyrhizus. Atlas wiąże tę dawną nazwę z Selenicereus monacanthus. Rośliny miały pięć do sześciu lat i rosły pod osłoną zapewniającą 60% cienia. Pyłek zbierano po nocnym otwarciu kwiatów, a rano nanoszono go pędzelkiem na znamiona. Następnie osłaniano znamiona przed dodatkowym zapyleniem. Owoce zbierano kilka dni po osiągnięciu pełnej barwy. Taki układ umożliwiał powiązanie konkretnego źródła pyłku z dalszym rozwojem owocu. [Mizrahi i wsp. 2004, s. 469–470; POWO, rekord 77163180-1][2-WWW]

Różnica w dniach i masie owocu

W tabeli 1 owoce z pyłkiem grupy Hylocereus dojrzewały średnio po 31,4 dnia, a z pyłkiem Selenicereus grandiflorus po 36,1 dnia. Różnica między tymi średnimi wynosiła 4,7 dnia. Pyłek S. megalanthus wiązał się ze średnim czasem 51,0 dnia. Liczby ocenionych owoców wynosiły odpowiednio 66, 38 i 4. Mała próba ostatniego wariantu pozostaje częścią interpretacji wyniku. W tym samym zestawieniu średnia masa wynosiła 370,4 g, 470,4 g i 224,3 g. [Mizrahi i wsp. 2004, s. 471, tabela 1]

Nasiona i możliwe sygnały rozwojowe

Tkanki owocu i rozwijające się nasiona tworzą współdziałający układ. Autorzy rozważali sygnały hormonalne z nasion jako możliwą drogę oddziaływania pyłku na tkanki mateczne. Samo doświadczenie dokumentowało cechy owoców i nasion, a szczegółowego przepływu hormonów nie zmierzono. Pyłek Selenicereus megalanthus dawał mniej nasion i mniejsze owoce w badanym połączeniu. Autorzy zestawiali to z ograniczoną żywotnością pyłku opisaną w badaniach cytologicznych. Zależność między terminem dojrzewania a źródłem pyłku może zatem obejmować kilka procesów rozrodczych. [Mizrahi i wsp. 2004, s. 470–472; Lichtenzveig i wsp. 2000 s. 1058–1065][Lichtenzveig i wsp. 2000, s. 470–472; Lichtenzveig i wsp. 2000 s. 1058–1065]

Znaczenie dla hodowli i zbioru

Metaksenia daje hodowcy dodatkową cechę do oceny partnera pyłkowego. Zgodność umożliwia zapłodnienie, a dalsze oddziaływanie może zmieniać termin i cechy zbioru. W omawianym doświadczeniu różne źródła pyłku przynosiły zarówno korzyści, jak i zmianę masy lub proporcji tkanek. Rozłożenie zbioru w czasie było propozycją praktycznego wykorzystania wyników. Potwierdzenie takiego zastosowania obejmuje konkretną odmianę, powtarzalność między sezonami i jakość owocu. W szerszym programie hodowlanym cechy rozrodu zestawia się z plonem, smakiem i trwałością. [Mizrahi i wsp. 2004, Mizrahi i wsp. s. 471–472; Tel-Zur 2022 s. 2–11][Tel-Zur 2022, Mizrahi i wsp. s. 471–472; Tel-Zur 2022 s. 2–11]

Podstawa opracowania
[2-WWW]Portal źródłowy

Plants of the World Online — Royal Botanic Gardens, Kew

https://powo.science.kew.org/

Nazwy przyjęte, synonimy i rozmieszczenie. Cytowanie przy taksonie prowadzi do jego rekordu.

Dostęp 2026-10-08.